Çin’de borsaları denetleyen Menkul Kıymetler Düzenleme Komisyonu’nun (CSRC) eski başkanı Yi Huiman, 436 milyon yuan (65,4 milyon dolar) tutarında rüşvet aldığı gerekçesiyle 2 yıl ertelemeli idam cezasına çarptırıldı.
Mahkeme mal varlığına el koydu
Sıçuan eyaletinin yönetim merkezi Çıngdu’da görülen davada mahkeme, Yi’nin 1998-2025 yılları arasında CSRC ile Sincan Uygur Bölgesi yönetiminde yürüttüğü görevleri kötüye kullandığı sonucuna vardı. Eski başkanın bu dönemde nakit ve gayrimenkul şeklinde toplam 436 milyon yuan (65,4 milyon dolar) değerinde varlığı rüşvet olarak aldığı belirtildi.
Karar kapsamında Yi’ye iki yıl ertelemeli idam cezasının yanı sıra ömür boyu siyasi haklardan mahrumiyet verildi ve kişisel mal varlığına el konulmasına hükmedildi.
Mahkeme gerekçesinde, Yi’nin suçlamaları kabul ettiği, soruşturma ekibinin daha önce belirleyemediği bazı suç unsurlarını bildirdiği ve pişmanlık gösterdiği kaydedildi. Bazı eylemlerin teşebbüs aşamasında kalması ve rüşvetle elde edilen varlıkların bir bölümünün iade edilmesi de cezanın ertelenmesinde etkili oldu.
İdam cezası hapse çevrilebilir
Çin hukukunda, iki yıllık erteleme döneminde yeni bir suç işlenmemesi halinde idam cezası ömür boyu hapis cezasına dönüştürülüyor.
CSRC’de ikinci başkan hakkında yolsuzluk soruşturması
Yi Huiman, 2019-2024 yılları arasında CSRC başkanlığını yürüttü. Şanghay Borsası’nda A sınıfı hisselerin son beş yılın en düşük seviyesine inmesinin ardından 2024’te görevinden alındı.
İstatistik eğitimi alan 62 yaşındaki Yi, Çin’in ve dünyanın en büyük bankaları arasında bulunan Çin Sanayi ve Ticaret Bankasında çeşitli kademelerde görev yaptı. Bankada 2013’te genel müdürlüğe, 2016’da ise yönetim kurulu başkanlığına getirildi.
2019’da CSRC başkanlığına atanan Yi, kurum tarihinde yolsuzluk soruşturmasına konu olan ikinci başkan oldu. Daha önceki başkan Liu Şıyü, rüşvet almak ve memleketi Ciansu eyaletindeki hisse satışlarında bazı kişilere ayrıcalık tanımakla suçlanmıştı.
Soruşturmalar finansal düzenleyicilere yayıldı
Çin Komünist Partisinin Ekim 2022’de yapılan 20. Ulusal Kongresi sonrasında, partinin Merkezi Disiplin İnceleme Komisyonundaki kadroların yenilenmesiyle yolsuzluk soruşturmalarının kapsamı finans sektörüne genişledi. İncelemeler kamu bankalarının yanı sıra varlık fonlarını ve finansal düzenleyici kuruluşları da içine aldı.
Partinin disiplin otoritesi, Nisan 2024’te CSRC’ye yönelik soruşturmayı başlattı. Sonrasında kurumda görev yapan çok sayıda üst düzey yönetici hakkında inceleme yapıldı ve bazı yöneticiler gözaltına alındı.
CSRC Disiplin Komisyonunun eski başkanı Vang Humin için emekli olduktan altı yıl sonra Mart 2025’te soruşturma açıldı. Kurumun görevdeki başkan yardımcısı Vang Ciencün hakkında ise Mayıs 2025’te soruşturma başlatıldığı duyuruldu.
İncelemelerde CSRC Bilim ve Teknoloji Denetimi Dairesi Direktörü Yao Çien, Ciangsu Eyaleti Direktörü Ling Fıng, Şıncın Bürosu Direktörü Çın Şiaopıng ve Şanghay Borsası Genel Müdür Yardımcısı Dong Guoçün de yer aldı. Halka arz süreçlerinin denetiminden sorumlu bazı yetkililer hakkında da soruşturma yürütüldü.
Sayfada yer alan bilgiler tavsiye niteliği taşımayıp yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırımcı profilinize uymayabilir.
