Küresel piyasalar, enerji maliyetlerini artıran jeopolitik gelişmeler, ABD’de beklentileri aşan enflasyon ve yapay zeka yatırımlarına yönelik endişelerin etkisiyle haftanın ortasında yön arayışını sürdürdü.
Fed politikası ve enflasyon gündemin merkezinde
Orta Doğu ile Rusya-Ukrayna kaynaklı risklerin enerji fiyatları üzerindeki etkisi, ABD’de yıllık enflasyonu son 4 ayın en yüksek seviyesine taşıdı. TÜFE alt kalemlerinde enerji fiyatlarındaki yükselişin genel artışa önemli katkı vermeyi sürdürdüğü görüldü.
Beklentilerin üzerinde açıklanan enflasyon sonrasında Fed’in ilerleyen dönemde faiz artırabileceği öngörüsü güçlendi. Para piyasalarında, Fed’in gelecek yılın sonuna kadar toplam 3 faiz artışı yapabileceği fiyatlanırken ABD tahvil faizleri ve dolar endeksi haftayı gerilemeyle tamamladı.
Fed Başkanı Kevin Warsh, IMF ve Dünya Bankasının Bangkok’ta gerçekleştirdiği yıllık toplantılar kapsamında katıldığı etkinlikte gelecek toplantılara ilişkin yönlendirme yapmadı. Warsh, fiyat istikrarını sağlama konusunda kararlı olduklarını belirterek, “Toplantılara ilişkin önceden bir yargıda bulunmuyorum. Bu yılın geri kalanında yapacağımız toplantılarda ne yapabileceğime dair şimdiden bir şey söylemeyi doğru bulmuyorum.” dedi.
New York Fed Başkanı John Williams, bu yıl bir faiz artışına daha ihtiyaç duyulabileceği görüşünü koruduğunu, ancak sonrasında ilave adımların gerekli olmayacağına inandığını söyledi. Williams, verileri izlemeyi sürdüreceklerini ifade ederek, “Hala dezenflasyonist güçlerin devrede olduğuna inanıyorum. Gelecek yıla dair enflasyon öngörüm enflasyonun önemli ölçüde gerilemesi yönünde.” diye konuştu.
Cleveland Fed Başkanı Beth Hammack ise enflasyonu yüzde 2 seviyesine döndürmek için kısıtlayıcı para politikası duruşunun uygun olacağını dile getirdi.
ABD varlıklarında haftalık görünüm
Teknoloji ve yarı iletken hisselerindeki satışlar, yatırımcıların devlet tahvillerine yönelmesini beraberinde getirdi. Yüksek faizlerin ABD ekonomisinin önemli büyüme unsurlarından yapay zeka yatırımlarını baskılayabileceği ve büyüme risklerini artırabileceği endişeleri de Fed’in beklenenden daha sınırlı sıkılaşabileceği beklentisini öne çıkardı.
Çinli çip üreticisi CXMT’nin çip geliştirmede ilerleme kaydettiğine yönelik haberler de küresel teknoloji hisselerindeki baskıyı artırdı. Şirketin ürünlerinin mevcut alternatiflerden daha düşük maliyetle üretilip üretilemeyeceğine ilişkin değerlendirmeler, rekabetin yoğunlaşabileceği ve büyük teknoloji şirketlerinin karlılıklarının zarar görebileceği kaygılarını gündeme taşıdı.
ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi haftayı 15 baz puan düşüşle yüzde 5,09’dan kapattı. Dolar endeksi yüzde 0,4 gerileyerek 101,8 seviyesine indi ve 4 haftalık yükseliş serisini sonlandırdı. Ons altın yüzde 0,7 düşüşle 4 bin 165 dolara gerilerken Aralık vadeli Brent petrolün varil fiyatı yüzde 4,75 artışla 109,69 dolara yükseldi.
Fed’in bu ay faiz artırmayacağı beklentisi güçlense de sonraki toplantılar için şahin beklentilerin korunması altın üzerinde baskı oluşturdu.
New York borsasında endeksler ayrıştı
New York borsasında haftalık performans endeksler arasında farklılaştı. S&P 500 yüzde 1,95, Nasdaq yüzde 4,48 gerilerken Dow Jones yüzde 0,67 yükseldi.
ABD’de ÜFE, eylülde aylık yüzde 1,3 ve yıllık yüzde 6,3 artarak tahminleri aştı. Üretici enflasyonu aylık bazda Mart 2022’den, yıllık bazda ise Aralık 2022’den bu yana en yüksek seviyesine çıktı. TÜFE’nin ardından ÜFE’deki hızlanma, kalıcı fiyat baskılarına ilişkin endişeleri artırdı.
ABD bankalarının bilançoları izlendi
Morgan Stanley’nin üçüncü çeyrek karı ve geliri beklentileri geride bıraktı. Bilançosuna 1,2 milyar dolarlık idari para cezası yazan Bank of America’nın karı yüzde 17 azalarak 6,9 milyar dolara indi; banka bu dönemde kar ve gelir beklentilerini karşılayamadı.
JPMorgan Chase, Goldman Sachs, Citigroup ve Wells Fargo da finansal sonuçlarını açıkladı. JPMorgan Chase’in karı ve geliri beklentinin altında kalırken Goldman Sachs’ın geliri geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 23 artarak 18,7 milyar dolara ulaştı.
Wells Fargo’nun net karı yıllık yüzde 6 artışla 5,95 milyar dolara çıktı. Bankanın geçen yılın aynı dönemindeki net karı 5,59 milyar dolar olmuştu. Citigroup’un net karı da yüzde 40 yükselerek 5,2 milyar dolara ulaştı; geçen yıl aynı dönemde bu rakam 3,8 milyar dolardı.
Gelecek hafta ABD’de salı günü konut başlangıçları, inşaat izinleri ve bekleyen konut satışları; perşembe haftalık işsizlik maaşı başvuruları ve Conference Board öncü göstergeler endeksi; cuma ise S&P Global imalat sanayi ve hizmet sektörü PMI ile Michigan tüketici güven endeksi takip edilecek.
Avrupa borsaları enerji ve savunma hisseleriyle yükseldi
Avrupa piyasaları, şirket bilançolarından gelen olumlu sinyallerin yanı sıra enerji ve savunma sektörlerindeki alımların desteğiyle haftayı pozitif tamamladı. ECB Başkanı Christine Lagarde, Fransa’daki mali krizin çözümünün ülkenin kendi mali politikalarında bulunduğunu söyledi. Açıklama, mali kriz riski taşıyan Fransa ekonomisinin toparlanabileceği beklentilerini destekledi.
Fransa kaynaklı endişelerle daha önce gerileyen avro, dolar karşısında 4 hafta sonra haftalık bazda güç kazandı. Avro/dolar paritesi yüzde 0,3 artışla 1,1240’a yükseldi.
Enerji fiyatlarındaki artış ve jeopolitik risk algısı, savunma ve enerji hisselerinde alımları destekleyerek bölge borsalarına katkı sundu. Hollandalı yarı iletken ekipman üreticisi ASML, yapay zekaya yönelik güçlü talebin devam edeceğini teyit edip beklentilerini yükseltmesine rağmen haftayı yüzde 7,7 düşüşle tamamladı.
Avro Bölgesi’nde eylül TÜFE’si aylık yüzde 0,6, yıllık yüzde 2,5 arttı ve beklentiler doğrultusunda gerçekleşti. Almanya’da TÜFE aylık yüzde 0,6, yıllık yüzde 3,3 yükseldi. İngiltere’de ağustos büyümesi aylık yüzde 0,1, yıllık yüzde 2,1 ile tahminlerin üzerinde gerçekleşti.
Haftalık bazda FTSE 100 yüzde 3,09, DAX yüzde 2,14, CAC 40 yüzde 1,97 ve MIB 30 yüzde 0,21 yükseldi.
19 Ekim ile başlayan haftada Almanya’da salı günü ÜFE ve Zew beklenti endeksi, İngiltere’de ILO işsizlik oranı ve enflasyon; çarşamba ECB Başkanı Lagarde’ın konuşması ile İngiltere enflasyonu; perşembe Avro Bölgesi tüketici güveni; cuma ise Avro Bölgesi, İngiltere ve Almanya imalat sanayi ve hizmet sektörü verileri izlenecek.
Gelecek haftanın öne çıkan başlıkları
- Dünya genelinde ekim ayı öncü sektörel PMI verileri
- Meta ve Tesla’nın finansal sonuçları
- Fed üyelerinin para politikasına ilişkin mesajları
- ABD ve Avrupa’dan gelecek makroekonomik veriler