Almanya’da yapay zekâ ve yeni teknolojilerin etkisinin yüksek olduğu işlerde istihdam genel olarak artarken, 20-29 yaş grubundaki tam zamanlı çalışanların istihdamı 1,2 puan azaldı. Araştırmacılar, bu tabloyu gençler için erken bir uyarı olarak nitelendirdi.
Gençlerde istihdam gerilerken deneyimliler öne çıktı
Almanya İş Piyasası ve Meslek Araştırmaları Enstitüsü (IAB), yapay zekânın iş gücü piyasasına etkisini ele alan “İş Hayatına Yeni Başlayanlar İçin Yapay Zeka İstihdam Katili mi? Şartlı Geçici Rahatlama” başlıklı çalışmasının sonuçlarını açıkladı.
Sosyal güvence kapsamındaki ortalama 22,3 milyon tam zamanlı çalışanın aylık verilerinin incelendiği araştırmaya göre, yeni teknolojilere daha fazla maruz kalan mesleklerde toplam istihdam, diğer meslek gruplarına kıyasla daha hızlı büyüdü.
İstihdam artışı 30-39 yaş grubunda yaklaşık 6 puan, 40-64 yaş grubunda ise yaklaşık 5 puan daha yüksek gerçekleşti. Buna karşılık 20-29 yaş grubundaki tam zamanlı istihdam 1,2 puan geriledi.
Uzmanlara göre deneyim, yapay zekâ kullanımında avantaj sağlıyor
IAB araştırmacıları, yaş grupları arasındaki ayrışmanın nedenlerinden birinin mesleki deneyim ve muhakeme becerileri olabileceğini belirtti. Daha deneyimli çalışanların yapay zekâ sistemlerini bir araç olarak daha etkin kullanmış olabileceği değerlendirildi.
Çalışmada, teknoloji yoğunluğu yüksek mesleklerin uzaktan çalışmaya daha uygun olmasının, işe yeni başlayan gençlerin uyum sürecini zorlaştırabildiği ifade edildi. Şirketlerin de coğrafi mesafeden kaynaklanan bu dezavantaj nedeniyle işe alımlarda doğrudan deneyimli profesyonellere yönelebildiği kaydedildi.
Genç istihdamında ana etken ekonomik durgunluk
IAB Araştırmacısı Oliver Schlenker, genç istihdamındaki gerilemede yeni teknolojilerin şu aşamada ikincil rol oynadığını söyledi. Schlenker, “Özellikle son yıllarda yaşanan ekonomik zayıflık gençlerin istihdamının azalmasında ana etken oldu. Dijitalleşmenin etkisi ise oldukça alt sıralarda kaldı. Ekonomik olarak zayıflayan sektörlerdeki genç istihdamı yüzde 4,2 oranında geriledi” ifadelerini kullandı.
Bu değerlendirmeye göre yapay zekânın etkisi tartışılırken, Almanya’daki mevcut ekonomik durgunluk gençlerin iş bulma olanaklarını şimdilik daha güçlü biçimde belirliyor.
Risk akademik eğitim almamış gençlerde yoğunlaşıyor
IAB Araştırmacısı Michele Dinelli, teknolojik dönüşümden kaynaklanan risklerin genç akademisyenlerden çok akademik eğitim almamış gençlerde görüldüğünü belirtti. Dinelli, “Analizlerimiz dikkatleri akademik olmayan mesleklere ve imalat sektörüne çekiyor. Hem imalat sanayisinde hem de akademik olmayan iş kollarında, 20-29 yaş grubundaki yüksek teknoloji yoğunluğu ile negatif istihdam seyri arasında doğrudan bir bağ öne çıkıyor” değerlendirmesinde bulundu.
IAB Başkan Yardımcısı Melanie Arntz ise yüksek teknolojik etkinin her durumda zayıf istihdam anlamına gelmediğini vurguladı. Arntz, bu dinamiğin 2025 yılının sonrasında da yakından takip edilmesi gereken kritik bir unsur olacağını ifade etti.
