Avrupa Komisyonu, kritik ham maddelerde tedarik zincirlerini çeşitlendirmek ve Çin’e olan bağımlılığı düşürmek amacıyla 46 stratejik projeyi onayladı. Cuma günü yapılan açıklamaya göre projeler, hızlandırılmış izin süreçlerinden yararlanacak ve kamu-özel finansmanına erişimde destek görecek.
21,1 milyar euroluk yatırım planı
Reuters’ın haberine göre seçilen projelerin toplamda yaklaşık 21,1 milyar euroluk sermaye yatırımına ihtiyaç duyduğu belirtildi. Söz konusu kaynağın kamu ve özel sektör finansmanının birlikte kullanılmasıyla karşılanması bekleniyor.
AB üyesi 16 ülkede uygulanacak projeler, Birliğin stratejik kabul ettiği 17 ham maddenin 15’ini kapsıyor. Bakır, lityum, nikel, kobalt, manganez, grafit, nadir toprak elementleri, magnezyum ve tungsten öne çıkan ham maddeler arasında yer alıyor.
Çin’e bağımlılık azaltılacak
Avrupa Birliği; savunma, havacılık, otomotiv ve yenilenebilir enerji sektörlerinde kullanılan bataryalar ile nadir toprak elementleri gibi kritik ürünlerde Çin’e büyük ölçüde bağımlı durumda.
Pekin yönetiminin son iki yılda bu bağımlılıkları ticari baskı unsuru olarak daha sık kullanması, AB’nin alternatif tedarik kaynakları oluşturma çalışmalarını hızlandırdı.
Seçilen projeler arasında Almanya’daki Zinnwald Lityum projesi, Yunanistan’daki Skouries madeni, Finlandiya’da planlanan Arctial alüminyum izabe tesisi ve İsveç’teki Viscaria bakır projesi bulunuyor. Umicore, Aurubis ve Leonardo gibi büyük Avrupalı sanayi şirketlerinin destek verdiği projeler de listeye alındı.
AB’nin 2030 ham madde hedefleri
2024’te yürürlüğe giren Kritik Ham Maddeler Yasası çerçevesinde AB, 2030’a kadar yıllık ihtiyacının yüzde 10’unu kendi sınırlarında madencilikle karşılamayı, yüzde 40’ını işlemeyi ve yüzde 25’ini geri dönüştürmeyi amaçlıyor.
Komisyon, geçen yıl seçilen projeler için 2 milyar euronun üzerinde kamu finansmanını harekete geçirdiğini duyurdu. Buna karşın proje geliştiricileri, ağustos ayında yaptıkları değerlendirmelerde acil finansman sağlanmadığı takdirde daha fazla projenin ilerleyemeyebileceği uyarısında bulundu.
Stratejik proje statüsünün doğrudan AB finansmanı anlamına gelmediği ifade edildi. Bu statü, Komisyonun finansman kaynaklarına erişimi kolaylaştırmasını ve proje geliştiricilerini kredi kuruluşlarıyla bir araya getirmesini sağlıyor.
Son liste, geçen yıl açıklanan 60 stratejik ham madde projesine eklendi. Önceki listede Brezilya, Grönland ve Kazakistan gibi AB dışındaki ülkelerde gerçekleştirilmesi planlanan 13 proje de yer almıştı.
