Merkez bankalarının rezervlerinde ABD dolarının ağırlığı azalırken Çin yuanı uluslararası ticaret ve döviz işlemlerinde daha fazla kullanılmaya başladı. Buna rağmen veriler, doların küresel finans sistemindeki liderliğini koruduğunu gösteriyor.
SWIFT ödemelerinde dolar açık ara önde
SWIFT’in Ağustos 2026 verilerine göre ABD doları, uluslararası ödemelerde yüzde 52,09 payla ilk sırada yer aldı. Onu yüzde 21,37 ile Euro ve yüzde 6,37 ile İngiliz sterlini izledi.
Japon yeninin payı yüzde 3,52 olurken Çin yuanı yüzde 3,26’da kaldı. Bu sonuç, yuanın küresel ödeme sisteminde dolarla arasındaki farkın hâlâ oldukça büyük olduğunu ortaya koydu.
Rezervlerde doların payı 25 yılda düştü
Doların ağırlığındaki gerileme, merkez bankalarının döviz rezervlerinde daha net biçimde görülüyor. IMF verileri, doların küresel rezervlerdeki payının 2026’nın ilk çeyreğindeki yüzde 57,18 seviyesinden ikinci çeyrekte yüzde 56,70’e indiğini gösteriyor.
2001 yılında yüzde 72’ye ulaşarak zirve yapan doların rezerv payı, son verilerle bu seviyenin 15,3 yüzde puan altında bulunuyor. Aynı dönemde euronun payı yüzde 20,60, yuanın payı ise yüzde 2,11 olarak kaydedildi.
Yuanın döviz piyasasındaki payı büyüyor
Çin yuanı, özellikle döviz piyasaları ve ticaret finansmanı alanlarında kullanımını artırıyor. BIS’in 2025 verilerine göre yuan, küresel döviz işlemlerinin yüzde 8,6’sında yer aldı. Bu oran 2013’te yüzde 2,2 seviyesindeydi.
Dolar ise 2025 yılında gerçekleştirilen küresel döviz işlemlerinin yüzde 89,1’inde taraflardan biri oldu. Avrupa Merkez Bankası verileri, yuanın ticaret finansmanındaki payının Mart 2026’da yaklaşık yüzde 8’e çıktığına işaret ediyor.
Doların liderliği sona eriyor mu?
Mevcut göstergeler, doların küresel rezervlerdeki payının uzun vadede gerilediğini, ancak uluslararası ödemeler ile döviz piyasalarındaki güçlü konumunu sürdürdüğünü ortaya koyuyor.
Yuan kullanımındaki yükseliş, Çin’in küresel finans sistemindeki etkisinin arttığını gösteriyor. Ancak yuanın rezervlerdeki yüzde 2,11’lik ve SWIFT ödemelerindeki yüzde 3,26’lık payı, doların yerini almasının henüz uzak olduğunu ortaya koyuyor.
Doların küresel rezervlerdeki payı geriledi: Yuan ne kadar güçlendi? başlıklı yazı ilk olarak Paratic üzerinde yayımlandı.
