Avrupa Birliği’nin bağımsız dış denetim kurumu Avrupa Sayıştayı (ECA), artan borç yükü ve bütçe harcamalarındaki hata oranlarının yükselmesi nedeniyle uyarıda bulundu.
AB harcamalarında hata oranı yüzde 3,8’e çıktı
Euronews’te yer alan habere göre, ECA’nın son raporunda, kurtarma fonu hariç tutulduğunda geçen yıl AB bütçe harcamalarının yüzde 3,8’inde AB veya ulusal fonlama kurallarına aykırılık saptandığı belirtildi.
2024’te yüzde 3,6 olan oran, denetçilerin hata için belirlediği yüzde 2’lik eşiği aştı. Böylece AB bütçe harcamaları yedinci yıl arka arkaya olumsuz değerlendirmeye tabi tutuldu.
17 şüpheli dolandırıcılık vakası bildirildi
ECA, yüzde 3,8’lik oranın dolandırıcılığı ölçen bir gösterge olmadığının altını çizdi. Bununla birlikte AB makamlarına 17 şüpheli dolandırıcılık vakası bildirildi.
İstihdam, büyüme ve bölgesel kalkınmaya yönelik uyum fonlarında hata oranı yüzde 5,7’den yüzde 6,6’ya yükseldi. Tarım ve çevre harcamalarında ise oran yüzde 2,6’dan yüzde 3,9’a çıktı.
AB bütçesini denetleyen Avrupa Komisyonu, kendi uyum tahminini yüzde 2,3 olarak açıkladı. Denetçiler ise bu oranın “muhtemelen düşük tahmin edildiğini” ifade etti.
Komisyon, hata oranının önceki yıla “benzer” olduğunu ve 2023’teki yüzde 5,6 ile 2022’deki yüzde 4,2 seviyelerinin “önemli ölçüde altında” kaldığını bildirdi.
Komisyon ayrıca geçen yıl 9 milyar euroluk önleyici ve düzeltici tedbir uygulandığını açıkladı. Düzeltmeler sonrasında maliyet bazlı programlarda tahmini nihai hata oranının yüzde 2’nin altına gerilediği belirtildi. Açıklamaya göre, Komisyon ile ECA’nın hata oranı tahminleri farklı görev alanlarına dayandığı için doğrudan karşılaştırılamıyor.
AB’nin ödenmemiş borcu 738,9 milyar euro oldu
ECA raporu, AB’nin ödenmemiş borcunun geçen yıl yüzde 20’den fazla artarak 738,9 milyar euroya ulaştığını ortaya koydu.
Denetçiler, büyük ölçüde Yeni Nesil AB (NGEU) kurtarma paketinden kaynaklanan bu borcun 2027’ye kadar 1 trilyon euroya çıkabileceği uyarısında bulundu. NGEU kapsamında oluşan borcun 2028 ile 2058 yılları arasında ödenmesi gerekiyor.
Avrupa Komisyonu, AB’nin 2028-2034 dönemini kapsayacak yeni uzun vadeli bütçesi kapsamında, NGEU hibelerini finanse etmek amacıyla alınan borcun geri ödenmesi için yıllık 24 milyar euroluk sabit bir bütçe önerdi. Bu modelde faiz ödemelerine öncelik verilecek.
Faiz ödemeleri 93 milyar euroya çıkabilir
Denetçilerin hesaplamalarına göre sadece faiz giderleri yedi yıllık dönemde yaklaşık 93 milyar euroya ulaşabilir. Bu miktar, toplam 168 milyar euroluk geri ödeme yükünün yarısından fazlasına denk geliyor.
ECA, mevcut Çok Yıllık Mali Çerçeve döneminde NGEU borçlanmasının beklenen maliyetlerinin ilk tahminlerin iki katına yükseldiğini bildirdi. Ayrıca Komisyonun 2058 yılına kadar NGEU borcuna ilişkin kapsamlı bir geri ödeme stratejisi yayımlamadığına dikkat çekildi.
AB bütçesi tarafından desteklenen yükümlülüklerin 2027’ye kadar 664 milyar euroya ulaşabileceği tahmin edildi. Bu yükümlülüklerin önemli bir kısmını Ukrayna’ya sağlanan krediler oluşturuyor.
Denetçiler, borçluların ödemelerini gerçekleştirmemesi durumunda Avrupa Komisyonunun üye ülkelerden ek nakit talep edebileceğini belirtti.