İstanbul’da hayatı felç eden sağanak sonrası çok sayıda araç su altında kalırken, uzmanlar otomobillerin sudan çıkarılır çıkarılmaz çalıştırılmaması gerektiğini belirtiyor. Motor, elektrik sistemi ve elektronik parçaların suyla temas edip etmediği kontrol edilmeden kontağı açmak hasarı büyütebilir.
Aracın yeniden çalışıp çalışmayacağını ne belirler?
Sel sularına maruz kalan her otomobil kullanılamaz hale gelmez. Ancak aracın ne kadar süre su altında kaldığı, suyun hangi seviyeye ulaştığı ve motor içine su girip girmediği hasarın boyutunda belirleyicidir.
Motorun yanı sıra elektronik kontrol üniteleri, elektrik bağlantıları, sensörler, alternatör ve marş motoru da sudan etkilenebilir. Bu nedenle araç ilk anda çalışsa bile bazı arızalar ilerleyen günlerde ortaya çıkabilir.
Motor çalışırken su çekerse ne olur?
İçten yanmalı motorların çalışması için hava ve yakıtın uygun koşullarda buluşması gerekir. Su, hava girişinden silindirlere ulaşırsa pistonların sıkıştırma hareketini engelleyebilir. Motorun çalışırken su çekmesi, hidrolik kilit adı verilen ciddi bir arızaya yol açabilir.
Hidrolik kilit sırasında pistonlar hareket edemeyebilir; biyel kolları gibi motor parçaları zarar görebilir. Marşa basarak motoru zorlamak veya yeniden çalıştırmayı denemek, mevcut hasarı ağırlaştırabilir.
Motorun içine su ulaşmamış olsa dahi alternatör, marş motoru, sensörler ve elektronik kontrol sistemleri zarar görebilir. Otomobilin dışarıdan sağlam görünmesi, güvenli biçimde çalıştırılabileceği anlamına gelmez.
Tuzlu su korozyon riskini artırıyor
Suya maruz kalan bir otomobil kuruduktan sonra çalışabilir; ancak yalnızca kuruma işlemi tüm parçaların güvenli olduğu anlamına gelmez. Tuzlu su, elektrik bağlantılarında korozyona yol açabilir. Tatlı su da elektronik bileşenlerde kısa devreye ve zaman içinde oksitlenmeye neden olabilir.
Motor içine su girdiyse yağlama sistemi de zarar görebilir. Motor yağına karışan su, yağlama özelliğini bozarak hareketli parçaların aşınmasına neden olur. Bu nedenle kullanım öncesinde motor yağı, hava emiş sistemi, elektrik donanımı ve güvenlik sistemleri incelenmelidir.
Su altında kalan araçta ilk yapılacaklar
Araç sudan çıkarıldıktan sonra öncelik motoru çalıştırmak değil, güvenliği sağlamak ve uzman desteği almaktır.
- Aracı çalıştırmayı ve marşa basmayı denemeyin.
- Elektrik sistemine müdahale etmeyin. Hibrit ve elektrikli araçlarda yüksek gerilim riski bulunur.
- Otomobili çekiciyle yetkili servise veya uzman bir oto servisine götürün.
- Motor yağı, hava filtresi, yakıt sistemi ve elektronik parçaların kontrol edilmesini sağlayın.
- Araç sigortalıysa hasarı belgeleyerek sigorta şirketiyle iletişime geçin.
- Su altında kalan araçta biri varsa öncelik otomobilin değil, insanların güvenliğidir.
Sel sularında araçla ilerlemeye çalışmak hayati tehlike yaratabilir.
Suya gömülen otomobil tamamen kullanılamaz mı?
Yanıt, suyun ulaştığı seviyeye ve aracın su altında kaldığı süreye göre değişir. Sadece tekerlekleri suya giren bir otomobille motoru ve kabini tamamen su altında kalan aracın hasar riski aynı değildir.
Su, motorun hava girişine ulaşmasa bile koltukların altındaki elektronik modülleri, kablo tesisatını ve emniyet sistemlerini etkileyebilir. Hava yastıkları ile emniyet kemeri gergileri gibi güvenlik parçalarının uzmanlarca incelenmesi önem taşır.
| Durum | Başlıca risk |
|---|---|
| Tekerleklerin suya girmesi | Hasar riski daha sınırlı olabilir; yine de kontrol gerekir. |
| Motorun hava girişine su ulaşması | Hidrolik kilit ve ağır motor hasarı riski bulunur. |
| Kabin ve elektronik modüllerin su altında kalması | Elektrik, elektronik ve güvenlik sistemlerinde arıza görülebilir. |
Sonuç olarak suya gömülen bir araç yeniden çalışabilir; ancak bunun güvenli olup olmadığı teknik inceleme sonucunda belirlenmelidir. En önemli kural, suya maruz kalan motoru kontrol edilmeden çalıştırmamaktır. Bu yaklaşım, daha ağır motor hasarlarını ve yüksek onarım maliyetlerini önlemeye yardımcı olabilir.
Sayfada yer alan bilgiler tavsiye niteliği taşımayıp yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırımcı profilinize uymayabilir.