Enerji fiyatlarında kalıcı yükseliş ve jeopolitik gerilimler, Türkiye’de dezenflasyon sürecini zorlaştırarak Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın faiz indirimlerinde daha temkinli hareket etmesine yol açabilir.
Faiz kararı beklentilerle uyumlu geldi
TCMB Para Politikası Kurulu, dün politika faizini 100 baz puan düşürerek %36 seviyesine indirdi. Karar, hem piyasa konsensüsüyle hem de beklentilerle paralel gerçekleşti.
HSBC, politika faizinin 2026 sonunda %35’e, 2027 sonunda ise %21’e gerilemesini bekliyor. Kurumun yıl sonu enflasyon tahminleri 2026 için %30, 2027 için %15 seviyesinde bulunuyor. Citi’nin 2026 sonu politika faizi beklentisi ise %35.
Enerji maliyetleri enflasyon için temel risk
ABD – İran savaşı ve jeopolitik gerilimlerin enerji fiyatları üzerindeki yukarı yönlü etkisi, yıl başından bu yana dezenflasyon gündemindeki başlıca risklerden biri olmayı sürdürüyor. Petrol ve doğal gaz fiyatlarındaki artış, enerji maliyetlerini yükseltirken üretim ve taşımacılık giderleri üzerinden gıda başta olmak üzere çok sayıda sektöre yayılabilir.
Türkiye’nin enerji ithalatına bağımlılığı nedeniyle yükselen enerji faturası cari dengeyi de baskılayabilir. Dış finansman ihtiyacındaki artışın döviz kuru üzerinde oluşturabileceği etkiler, ithal girdi maliyetlerini artırarak enflasyonist baskıyı güçlendirebilir.
Enerji fiyatlarının yüksek seyrinin kalıcılaşması, enflasyondaki beklenen düşüşü geciktirerek TCMB’nin faiz indirim alanını daraltabilir. TCMB de karar metninde enflasyonun ana eğilimindeki gerilemenin sürdüğünü ve iç talebin zayıf seyrini koruduğunu belirtirken, yüksek enerji fiyatlarının enflasyon görünümüne yönelik yukarı yönlü risk taşıdığına dikkat çekti.
Zayıf iç talep faiz indirimi için alan açıyor
Fon soruşturması kapsamında artan belirsizlik, hanehalkı ve şirketlerin ekonomik görünüme ilişkin temkinini artırarak tüketim ve yatırım kararlarının ertelenmesine neden oluyor. Harcama ve yatırım iştahındaki gerileme, iç talebi ve ekonomik aktiviteyi sınırlarken talep kaynaklı fiyat baskılarını da hafifletebilir.
İç talepteki yavaşlama, enerji maliyetlerinden kaynaklanan enflasyonist baskıları tamamen ortadan kaldırmasa da kısmen dengeleyerek para politikasında faiz indirimi için alan oluşturuyor. Bu çerçevede 100 baz puanlık indirim, iç talepteki zayıflamanın dezenflasyona katkısı ve enflasyonun ana eğilimindeki iyileşmeyle mümkün oldu. Ancak enerji fiyatları ve jeopolitik gelişmeler nedeniyle ihtiyatlı politika yaklaşımı korunuyor.
Faiz indirimlerinin devamı hangi koşullara bağlı?
Önümüzdeki dönemde indirimlerin sürmesi, iç talepteki yavaşlamanın enflasyonu düşürücü etkisinin devam etmesine ve enerji fiyatlarıyla döviz kurundan kaynaklanan maliyet baskılarının kontrol altında kalmasına bağlı olacak.
Risklerin enflasyon görünümünde belirgin ve kalıcı bozulmaya yol açması halinde TCMB’nin indirimlere ara vermesi, hatta para politikasını yeniden sıkılaştırması gündeme gelebilir. Banka’nın karar metninde sıkı para politikası duruşunun sürdürüleceği ve faiz adımlarının toplantı bazlı, veri odaklı ve ihtiyatlı belirleneceği vurgulandı.
Bu doğrultuda, iç talepteki zayıflamanın dezenflasyon sürecine katkı sağlamaya devam edeceği varsayımıyla 2026 yıl sonu enflasyon beklentisi %28,70 seviyesine revize edilirken politika faizi beklentisi %35’te korundu.
Küresel piyasalarda öne çıkan gelişmeler
Bloomberg’de yer alan habere göre Norveç Varlık Fonu, Türkiye’deki yatırım fonu krizinden etkilenen yatırımcılar arasında bulunduğunu ve ülkedeki hisse senedi yatırımlarını gözden geçirdiğini açıkladı. Fon, “Burada fail olmaktan çok mağdur durumdayız” dedi.
BCA Research, Türkiye’de enflasyondaki yavaşlama ve buna bağlı parasal gevşemenin geçici olacağını değerlendirdi. Kurum, zayıf dış dengelerin TL’yi ve ekonomiyi küresel çapta büyük bir risk iştahı kaybı gibi dış şoklara karşı kırılgan bıraktığını belirtti.
ABD Başkanı Trump, Kanadalı uçak üreticisi Bombardier’in ABD’ye 270 milyon dolar yatırım yapacağını açıkladı. Trump ayrıca petrol kapasitesini artırmak amacıyla Savunma Üretim Yasası’nı devreye aldı. Medyada yer alan habere göre Saudi Aramco ise Polonya’daki varlıklarını satmayı planlıyor.
Bugünün veri ve piyasa gündemi
- Yurt içi piyasalarda bugün önemli bir veri akışı bulunmuyor.
- Avrupa ve ABD piyasalarında PMI verileri açıklanacak.
- Scorpe Ratings, Türkiye Raporu’nu bugün yayımlayacak.
- ABD’de ara seçimler 3 Kasım’da gerçekleşecek.
- Moody’s, 18 Kasım’da MENA ile Türkiye’de enerji akışlarındaki aksamaların ülke kredi profillerine etkisini ele alacağı bir webinar düzenleyecek.
Borsa İstanbul’un bu sabah yatay açılış yapması bekleniyor. BİST100 endeksinde de yatay açılış öngörülüyor.
Faiz indirimi borsayı neden desteklemedi? Norveç Varlık Fonu: Burada fail olmaktan çok mağdur durumdayız. BİST’te dört göstergede öne çıkan 10 hisse.
Sayfada yer alan bilgiler tavsiye niteliği taşımayıp yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırımcı profilinize uymayabilir.
