Ukrayna’nın Rusya’daki petrol rafinerilerine yönelik saldırıları yeniden artırması, Donald Trump ile Vladimir Putin arasında varılan motorin ihracatı anlaşmasının yanı sıra gündemdeki enerji ateşkesi iddialarını da riske soktu.
Ryazan rafinerisinde İHA saldırısı sonrası yangın
Bloomberg’in aktardığına göre Rus yetkililer, Ukrayna’nın ham petrol işleme tesislerini hedef almayı sürdüreceğini açıklamasının ardından Ryazan’daki büyük rafineride gece saatlerinde düzenlenen insansız hava aracı (İHA) saldırısı sonrasında yangın çıktığını bildirdi.
Moskova’nın yaklaşık 180 kilometre (110 mil) güneydoğusundaki Ryazan bölgesinin valisi Pavel Malkov, Telegram paylaşımında, “Dün gece ve bu sabah bölgemiz kitlesel bir İHA saldırısının hedefi oldu. Petrol rafinerisi tesislerinde yangın çıktı,” dedi. Malkov, hasar tespit çalışmalarının sürdüğünü belirtti.
Bloomberg, valinin açıklamasını bağımsız kaynaklarla doğrulayamadı. Saldırının sorumluluğunu şu ana kadar herhangi bir taraf üstlenmedi. Ryazan tesisi, bu yıl Ukrayna İHA’larının birden fazla saldırısına maruz kalmıştı.
Zelenskiy’nin açıklamasının ardından geldi
Son saldırı, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy’nin Financial Times’a yaptığı açıklamada, Moskova’nın aralıksız saldırılarına karşılık Rus petrol rafinerilerine yönelik operasyonları yeniden başlatacaklarını söylemesinin ardından gerçekleşti.
ABD Başkanı Donald Trump, haftanın başında iki ülkenin enerji ateşkesi konusunda anlaşmaya vardığını ileri sürmüştü. Buna karşın Rus güçleri, enerji tesisleri de dahil olmak üzere Ukrayna’nın sivil altyapısını hedef almaya devam ediyor.
Washington’un rafineri baskısı ve motorin anlaşması
Trump, Kremlin’in savaş ekonomisini sekteye uğratmada Ukrayna’nın elindeki en etkili araçlardan biri olan Rus rafinerilerine yönelik saldırıları durdurması için Zelenskiy üzerindeki baskıyı artırdı. Ancak Trump, Vladimir Putin’den Ukrayna’ya yönelik bombardımanı sona erdirmesini istemedi.
Günlük yaklaşık 340 bin varil tasarım kapasitesine sahip Ryazan petrol rafinerisi, Rusya’nın en büyük tesisleri arasında yer alıyor. Moskova çevresindeki bölgelere petrol ürünü sağlamak amacıyla kurulan rafineri, en son eylül ayının başlarında Ukrayna İHA’larının saldırısına uğramıştı.
Trump ile Putin’in geçen hafta gerçekleştirdiği telefon görüşmesinin ardından Rusya, motorin ihracatına ilişkin kısıtlamaları gevşeteceğini ve küresel pazarla ABD pazarına belirli miktarlarda sevkiyat yapacağını açıklamıştı. Yeni saldırılar, söz konusu anlaşmanın sürdürülebilmesi açısından önem taşıyan Rus rafinerilerindeki işleme hacimlerinin toparlanmasını tehdit ediyor.
Ukrayna’nın daha önce Rus petrol rafinerilerine düzenlediği saldırılar, ülkenin petrol işleme hacmini son yılların en düşük seviyelerine çekmişti. Bu durum, Moskova yönetimini motorin, benzin ve uçak yakıtı ihracatının büyük bölümüne geçici yasaklar getirmeye zorlamıştı.
Washington ile Kiyev arasındaki gerilim büyüyor
Gelecek ayki ara seçimlerde ağır bir yenilgi alma ihtimaliyle karşı karşıya bulunan Trump, anlaşmanın yüksek maliyetlerle mücadele eden ABD’li tüketicilere yarar sağlayacağını savunuyor.
Eleştirmenler ise anlaşmayı Moskova’da yakıt fiyatlarını düşürme konusunda sınırlı etkisi olacak bir ekonomik kurtarma paketi olarak değerlendiriyor. Anlaşmanın, Kiyev ile Washington arasındaki görüş ayrılığını da daha derinleştirdiği belirtiliyor.
Ukrayna, SpaceX’in askeri amaçlarla kullanılan uydu internet hizmetine getirilen ani kısıtlamalar ve istihbarat paylaşımının durdurulması konusunda ABD’den açıklama bekliyor. Zelenskiy, Trump ile milyarder Elon Musk’ı, Kiyev’in Rus füze ve İHA saldırılarına karşı savunma kapasitesini sınırlamakla suçladı.
