Türkiye’nin ilk kez ev sahipliği yaptığı COP31, Antalya’da başladı. Zirvenin başkanlığını devralan Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, iklim krizinin etkilerine dikkat çekerek dünyanın “sıfır noktasında” olduğunu söyledi.
COP31 başkanlığı Türkiye’ye geçti
Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’nin 31. Taraflar Konferansı, Antalya COP31 Alanı’nda çalışmalarına başladı. Bakan Kurum, COP30 Başkanı Andre Correa Lago’dan başkanlık tokmağını alarak Türkiye’nin 196 ülke ve Avrupa Birliği’nin yer aldığı Taraflar Konferansı’ndaki 1 yıl sürecek başkanlık dönemini resmen başlattı.
Açılış konuşmasında dünyanın aynı anda savaşlar, jeopolitik gerilimler, ekonomik belirsizlik, borç yükü ve hayat pahalılığıyla karşı karşıya bulunduğunu belirten Kurum; ticaret yolları, enerji hatları ve tedarik zincirlerinin yeniden şekillendiğini ifade etti. Yüz milyonlarca insanın gıdaya erişimde zorlandığını, teknoloji ve yapay zekâ hızla ilerlerken sermaye, bilgi ve teknolojiye ulaşımda büyük farklılıkların sürdüğünü söyledi.
“Dünyaya çok açık bir mesaj veriliyor”
Kurum, iklim değişikliğinin kuraklık, sel, aşırı sıcaklar ve su kıtlığı üzerinden tarımdan şehir yaşamına, insan sağlığından ekonomiye kadar geniş sonuçlar doğurduğunu anlattı.
“Bir ülkede azalan su, başka toplumların ekonomisine, göç hareketlerine ve güvenliğine kadar uzanan sonuçlar doğuruyor. Aşırı sıcaklar şehirleri, tarımı ve insan sağlığını aynı anda zorluyor. Dünya bize çok açık bir şey söylüyor, sıfır noktasındayız.” diyen Kurum, şöyle konuştu:
“Bu yüzden bugünün dünyasında artık söz tükendi. Bu bilinçle hareket etmek zorundayız. Çünkü, iklim politikası aynı zamanda kalkınma politikasıdır. Gıda politikasıdır. Enerji politikasıdır. Şehir politikasıdır. Her şeyden önce, insanın geleceğini koruma politikasıdır. Tam da bu nedenle Antalya’dayız. Krizlerin birbirini büyüttüğü bir çağda, çözümleri birbirini güçlendirecek şekilde kurmak için buradayız. Coğrafyalarımız farklı olabilir. Şartlarımız, imkanlarımız ve önceliklerimiz farklı olabilir. Fakat dünyanın iklim takvimi ortaklaşıyor. Ortak bir takvim, ortak bir sorumluluk getiriyor. İşte Antalya’nın çağrısı budur. Ayrışmanın arttığı bir dönemde diyaloğu büyütmek, güvenin sınandığı bir dönemde güveni yeniden kurmak, ihtiyacın büyüdüğü bir dönemde imkanları harekete geçirmek, verilen sözlerle insanların hayatı arasındaki mesafeyi kapatmak. COP31’i bunun için bir Uygulama COP’u yapmak istiyoruz.”
Türkiye’den ortak zemin çağrısı
COP31 Başkanı Kurum, Antalya’nın farklı yolların, fikirlerin, ticaretin ve kültürlerin buluştuğu tarihsel bir coğrafya olduğunu belirterek bu özelliği iklim diplomasisine taşımak istediklerini söyledi.
Finansmana erişenlerle erişemeyenler, teknolojiye sahip olanlarla buna ihtiyaç duyanlar ve direnç kapasitesi güçlü ülkelerle kırılgan toplumlar arasında mesafeler bulunduğunu ifade eden Kurum, iklim diplomasisinin temel görevinin bu farkları azaltmak olduğunu kaydetti.
“Türkiye, tarih boyunca bir köprü olmuştur. Şimdi de Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğinde, kuzey ile güneyin, gelişmiş ülkeler ile gelişmekte olan ülkelerin beklentilerini ortak zeminde buluşturmak için sorumluluk üstlenmeye hazırdır.” diyen Kurum, Avustralya ile birlikte Pasifik’in sesini duymaya ve kırılgan ülkelerin sorunlarına çözüm üretmeye hazır olduklarını dile getirdi.
“Tarihi bir işbirliğini Antalya’da kuralım”
İklim eyleminde gecikmenin en ağır maliyetlerden biri olduğunu vurgulayan Kurum, ertelenen dirençlilik yatırımlarının ileride afet maliyetine, zamanında ulaşmayan uyum finansmanının ise insani krizlere dönüşebileceği uyarısında bulundu.
“Bu yüzden geleceğin maliyetini bugünün kararlarına taşımak zorundayız. 1,5 derece hedefi yolumuzu göstermeye devam ediyor. Bilimin ortaya koyduğu gerçekleri açıkça konuşacağız. En kırılgan ülkelerin ve toplulukların sesini gündemimizin merkezine taşıyacağız. Antalya’da aldığımız kararların gerçek ömrü, bu salonlardan çıktıkları anda başlayacak. Buradan bütün ülkelere, halklara ve gençlere çağrıda bulunuyorum, gelin tarihi bir işbirliğini Antalya’da birlikte kuralım. Sözleri sonuçlara dönüştürelim. Kararları yatırıma dönüştürelim. Bilgiyi harekete geçirelim. Bir karar bir şehrin altyapısında yaşamalı. Bir çiftçinin toprağında yaşamalı. Bir fabrikanın üretim hattında yaşamalı. Bir ailenin enerji faturasındaki iyileşmede karşılık bulmalı. Çünkü bir kararın gerçek değeri, insan hayatına dokunduğu anda ortaya çıkar.”
COP31’in odağında diyalog, uzlaşı ve aksiyon var
Kurum, COP31 başkanlığının üç temel kavram üzerine kurulduğunu belirtti: diyalog, uzlaşı ve aksiyon. Tarafların önce birbirini dinlemesini, ardından ortak zemini genişletmesini ve ortaya çıkan iradenin uygulamaya geçirilmesini hedeflediklerini söyledi.
Dünyada bilgi, teknoloji, sermaye ve insan kaynağı bulunduğunu; asıl meselenin bunların doğru zamanda, doğru yere ve doğru kişiye ulaştırılması olduğunu ifade eden Kurum, Emine Erdoğan’ın öncülüğündeki Sıfır Atık Hareketi’nin kaynakları koruma, israfı azaltma ve verimliliği artırma anlayışını günlük yaşama taşıdığını belirtti. Çocuklar ve gençleri bu dönüşümün en güçlü taşıyıcıları olarak gördüklerini kaydetti.
Elektrifikasyon hedefi ve iklim finansmanı
Kurum, enerji dönüşümünü de aynı yaklaşımla ele aldıklarını belirterek şu açıklamayı yaptı:
“35’e 35 Küresel Elektrifikasyon Taahhüdümüzle 2035 yılına kadar nihai enerji tüketiminde elektriğin payını yüzde 35’e çıkarma hedefini ortaya koyduk. Yenilenebilir enerji, güçlü şebekeler, depolama kapasitesi, enerji verimliliği, temiz ulaşım ve yeşil sanayi bu dönüşümün birbirini tamamlayan parçalarıdır. İklim görüşmelerinin sonucunu insanların günlük hayatında yeni iş imkanlarında görmek istiyoruz. Bütün bunlar güçlü bir finansman mimarisi gerektiriyor. Fakat, finansmanın yanında başka bir altyapıya daha ihtiyacımız var, güven. Çünkü, güven de bir iklim altyapısıdır. Bir ülkenin verdiği sözün karşılığını görmesi, ihtiyaç duyduğu kaynağa erişmesi, taahhüt edilen finansmanın zamanında ulaşması ve alınan kararların hayata geçeceğine inanması… Küresel işbirliğinin görünmeyen altyapısı budur.”
Bakü’de gelişmekte olan ülkeler için 2035’e kadar yıllık en az 300 milyar dolarlık iklim finansmanı hedefinde uzlaşıldığını aktaran Kurum, kamu ve özel kaynakların yıllık en az 1,3 trilyon dolara yükseltilmesi çağrısı yapıldığını hatırlattı. Kurum, artık sözün sermayeye, sermayenin yatırıma ve yatırımın sonuca dönüşmesi gerektiğini söyledi.
İhtiyaç haritasıyla sermaye, teknoloji, bilgi ve uzmanlık haritasının birbirinden farklı olduğunu belirten Kurum, bu iki alanı bir araya getirmeyi amaçladıklarını bildirdi. Bu kapsamda finansman arayan projelerle yatırımcıları, teknolojiye ihtiyaç duyan ülkelerle çözüm sahiplerini ve yerel ihtiyaçlarla küresel kapasiteyi buluşturmayı hedeflediklerini ifade etti.
Kurum, İklim Uygulama Köprüsü’nün amacının bu olduğunu anlatarak, ihtiyacın bulunduğu yere imkânı ulaştırmayı hedeflediklerini belirtti.
